Aman ishale dikkat!

0

dreamstime_m_5310339

Özellikle yaz aylarında en sık karşılaşılan şikayetlerden biri olan ishal, doğru tedavi edilmediğinde, ölüme kadar giden ciddi sorunlara neden olabilir. Genelde enfeksiyonlar ile bulaşan ishalden çocuğumuzu koruyabilmek için onun bulunduğu ortama ve temizliğine özen göstermek şarttır. Memorial Antalya Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzm. Dr. Denizay Yürürer’den öğrendik.

İshal, her bireyin genel bağırsak alışkanlığına, göre daha fazla sayıda ve sulu dışkılamasıdır. En sık 0-5 yaş döneminde görülür. Kötü yaşam şartları ile sağlıksız yiyecek ve içecekler, ishalli hastalıklara neden olan mikroorganizmaların ağız yolu ile bulaşmasına neden olur. Bir çocukta ishal oluşmasında bünyesel faktörler, temizlik ve hijyen kurallarına uyma, bağışıklık sisteminin sağlamlığı ve bulaşan mikroorganizmanın saldırganlığı önemli etkenlerdir. İshaller süresine ve şiddetine göre 3 grupta toplanır.
Hafif ishal vakaları (Akut gastroenterit): 14 günden kısa süren ishaldir. Genellikle bir virüs veya bakteri, daha nadir olarak da bir parazit tarafından oluşturulur. Virüslere bağlı ishal ani başlar. İshalle birlikte kramp şeklinde karın ağrısı, iştahsızlık, kusma ve hafif ateş görülür. Bu tür ishaller 3-6 gün içinde kendiliğinden düzelirler. 
Orta şiddette ishal vakaları (Persistan ishal): İki hafta ve daha fazla sürer. Her yıl, beş yaş altı çocuklarda görülen inatçı ishal ataklarının yüzde15’i ölümle sonuçlanmaktadır. Bu olgularda ölüme neden olan en önemli etmen, beslenme yetersizliğidir.
Şiddetli ishal vakaları (Kronik İshal): Ortalama bir aydan daha fazla süreli ishallerdir.

Bebeğiniz 6 aydan küçükse dikkat!
İshal olan çocuğun gözleri ve bıngıldağı çöker, dudakları ve ağzı kurur, daha seyrek ve koyu idrar yapar. Ağlarken gözyaşı akmaz ve uykuya eğilimi olmaya başlarsa, önemli derecede sıvı açığı var demektir. Bu durumdaki çocukların acilen hekime götürülmesi gerekir. Bunların dışında dışkısında kan olan, sık kusan, karın ağrısı ve yüksek ateşi olan çocukların da kısa sürede hekime götürülmeleri gerekir. 6 aydan küçük çocuklarda görülen her türlü ishal önemlidir ve bu çocuk en kısa sürede hekim tarafından görülmelidir.
İshalli çocuklar, dışkı yoluyla su ve elektrolit kaybederler. Eğer ağızdan verilen sıvılarla çocuğun kayıpları karşılanamazsa, çocuğun vücudundaki sıvı azalır. Bu duruma dehidratasyon adı verilir. İshaldeki en büyük tehlike sıvı kaybıdır. İshal tedavisinde üç önemli ilke vardır: Birincisi, ishalle kaybedilen sıvı ve tuzların mümkünse ağız yoluyla geri konması; ikincisi, beslenmenin sürdürülmesi; üçüncüsü ise zamanında hekime götürülmesidir. Hafif ishal vakalarında, ishale rağmen çocuk iyi görünür; inatçı kusma ve ateş yoktur. Bu durumda daha sık normal su verilmesi, anne sütü veya mamaya devam edilmesi ve çocuğun susuzluk bulguları bakımından izlenmesi yeterlidir. Orta derecedeki ishal vakalarında, çocuklar huzursuzdur ve çok susarlar. Bebek 6 aylıktan büyükse, evde ishal paketleri kullanılarak tedavi edilebilirler. İnatçı ve kronik ishalli çocukların mutlaka doktor tarafından değerlendirilmesi gereklidir.

İshal döneminde beslenme
İshal tedavisinde en önemli ilke beslenmenin sürdürülmesidir. İdeali, çocuk ishal olmadan önceki beslenme düzeninin sürdürülmesidir. Bu nedenle anne sütü alanlara anne sütü, inek sütü veya mama alanlara bu besinler verilmeye devam edilmelidir. Bununla birlikte, ishal sırasında verilebilecek en uygun besinler pirinç, patates, ekmek, yağsız et, yoğurt, sebze ve meyvelerdir. Yağlı besinler, çay, meyve suyu, kola gibi çok şeker içeren içeceklerden sakınılmalıdır. Eski inanışın tersine, ishal sırasında çocukları aç bırakmanın yanlış ve zararlı bir uygulama olduğu unutulmamalıdır. Son 20 yılda ishal tedavisindeki en önemli ilerleme, şeker ve tuz içeren sıvılar ile evde ishal tedavisinin mümkün olmasıdır. Bunun için eczanelerden ve sağlık ocaklarından “ishal için şeker – tuz paketi “ alınmalıdır. Bu paketlerden bir tanesi 1 litre temiz suya eklenmeli ve karıştırılmalıdır. Bu şekilde, ishalle kaybedilen sıvıları yerine koymak için uygun bir sıvı elde edilmiş olur. Sıvının tedavi sırasındaki miktarı, doktor önerisine uygun olmalıdır.

Share.

About Author

Leave A Reply