Sıcakla ilgili durumlarda ilkyardım!

0

Sonbahara az kaldı ama sıcaklar hala can yakıyor. Normal vücut ısısı 36 – 37 derecedir.  Ancak, organizma başa çıkabileceğinden fazla sıcağa maruz kalırsa sıcak krampları, sıcak bitkinliği ve sıcak çarpması gibi durumlar ortaya çıkabilir.

Sıcak krampları
Aşırı egzersizden sonra, genellikle, bacak kaslarında görülen ağrılı kas spazmlarıdır.

İlkyardım:
* Kişi gölgelik ve/veya serin bir yere alınır,
* Hasta yatırılarak (veya oturtulabilir de) kramp geçene kadar kasları dinlendirilir. Özellikle sporcuların tekrar antrenmana başlayabilmeleri için en az 12 saat dinlenmeleri gerekir.
* Su (veya dengeli elektrolit solüsyonu; limonata, ayran içirilebilir. Sıcak krampında vücutta yeterli elektrolit vardır, ancak kramp nedeniyle dengeli dağılımı engellenmiştir  o nedenle bol sıvı içmenin yanı sıra dinlenme çok önemlidir.
* Tedavi edilmezse sıcak bitkinliğine dönüşebilir.

Sıcak bitkinliği (yorgunluğu; baygınlığı):
En sık görülen sıcak acillerindendir. Aşırı terleme nedeniyle, aşırı sıvı-elektrolit (su – tuz) kaybı ortaya çıkar. Bunun sonucunda ise aşağıdaki belirtiler görülür:

* Aşırı terleme sonucu cilt soğuk ve nemlidir,
* Baş dönmesi,  bayılma  hissi olabilir,
* Nabız hızlı ve zayıftır,
* Vücut ısısı artmıştır, ancak 39 derece üstüne çıkmaz.

İlkyardım:
* Kişi serin ve/veya gölgelik bir yere alınır, fazla  giysileri çıkartılır,
* Bilinci yerindeyse (kendi içebilecek durumdaysa); su, ayran gibi içecekler içirilir (1 litre kadar).
* Durumu düzelmiyorsa veya daha kötüleşiyorsa hemen hastaneye götürülür.
* Tedavi edilmezse sıcak çarpması gelişir.

Sıcak çarpması
Vücut başa çıkabileceğinden çok fazla ısıya maruz kalmışsa, vücut ısısı, hızla, doku hasarına yol açan düzeye yükselir ve ölümle sonuçlanabilir.

Sıcak çarpmasına yol açabilecek sebepler: Kapalı-kötü havalanan-nemli ortamlarda aşırı fiziksel aktivite yapmak, sıcak hava dalgaları esnasında havalandırma sistemleri bulunmayan veya havalandırılmayan binalarda yaşamak (özellikle yaşlılar, bebekler, kalp veya kronik hastalığı olan kişiler risk altındadır), sıcak yaz gününde çocukları kilitli arabada bırakmak, aşırı sıcak ve nem ortamı yükselmiş havalarda dışarıda spor veya ağır iş yapmak.
Havadaki nem oranı  yüzde 70’ in üzerine çıktığında,  ortam neme doyduğundan terleme olmayacağı için, vücuttan ısı kaybı gerçekleşemez dolayısıyla vücut ısısı artar, cilt  ısıyı atamadığı için sıcak, kuru ve kızarıktır.

Belirtileri:
* Vücut ısısı hızla yükselir, 39 derece  üzerindedir,
* Cilt kuru, sıcak ve kızarıktır,
* Kişinin çevreye olan ilgisi hızla azalır, bilinç kaybı gelişir,
* Nabız yavaşlar ve zayıftır,( kan basıncı düşer).

İlkyardım:
*  Vücut 39 dereceye kadar hızla soğutulur, 39 dereceden sonra yavaş soğutulur. Hızlı soğutmada iki soğutma yöntemi bir arada kullanılır:
1- Vücut ıslak çarşafla sarılır veya normal musluk suyu ile ıslatılır,
2- Varsa vantilatör açılır ya da kapı pencere açılarak cereyan sağlanır.
Yavaş soğutmada bu iki uygulamadan sadece biri kullanılır.
* Bilinci yerindeyse, içecek bir şeyler verilir (kesinlikle alkolsüz  içecek olmalıdır) .
* Kişi  hemen soğutma işlemine başlanarak hastaneye götürülmelidir,  aksi halde ölümle sonuçlanabilir.

Aman dikkat!
* Vücut ısısını düşürmek üzere vücuda doğrudan  buz uygulanmaz! sYa musluk suyuyla duş aldırılır ya da vücut musluk suyu ile silnir.
* Yarı yarıya sulandırılmış sirkeli su ile vücudun silinmesi, özellikle çocuklarda ve yetişkinlerdeki ateş yükselmelerinde rahatlıkla kullanılabilecek soğutma yöntemidir.

 

 

Share.

About Author

Leave A Reply